FILMY (69) PALACZ ZWŁOK

 

Tytuł - Palacz zwłok [Spalovač mrtvol]

Reżyseria - Juraj Herz

Scenariusz - Juraj Herz, Ladislav Fuks

produkcja - Czechosłowacja (1969)

https://www.cda.pl/video/2055270797

Karl Kopfrkingl jest szczęściarzem, bo lubi swoją pracę. Krematorium to dla niego wielki tryumf człowieczeństwa – w 75 minut kłopotliwe ludzkie zwłoki zamieniają się w wygodną garstkę prochu, a dusza – jak lubi powtarzać – ulatuje w eter. Bohater odgrywa tu rolę Charona i czuwa nad każdym aspektem procesu. Wszystko odbywa się bez znoju – czysto, higienicznie i przy łagodnych dźwiękach klasycznej muzyki. Karl lubi czystość, higienę i klasyczną muzykę. Dlatego nie przestaje się uśmiechać. (…) "Palacz..." jest urzeczywistnioną fantazją szaleńca, który każde świństwo i każdy przeskok w myśleniu potrafi bezboleśnie włączyć w łagodny obraz samego siebie. Szaleństwo Karla to ultra-konformizm, który pozwoli mu siłą woli zamienić krew w we własnych żyłach na niemiecką, a zabijanie postrzegać w kategoriach ratowania duszy. Nawet ulubioną lekturę o filozofii Tybetu Karl potrafi bezboleśnie włączyć w nauki faszyzmu. Jest jak predator, który potrafi wtopić się w tło i czekać na dogodny moment, by zabić.

Arcydzieło filmowe na podstawie genialnej powieści Ladislava Fuksa

OBSADA

Rudolf Hrušínský - Karel Kopfrkingl "Roman"

Vlasta Chramostová - Marie "Lakmé", żona Karla / Dagmar, kobieta w salonie masażu

Vlasta Chramostová jako Marie "Lakmé", żona Karla / Dagmar, kobieta w salonie masażu

Jana Stehnová - Zina, córka Kopfrkinglów

Miloš Vognič - Mili, syn Kopfrkinglów

Ilja Prachař - inżynier Walter Reinke

Ilja Prachař jako Inżynier Walter Reinke

Zora Božinová - Erna Reinkeová

Eduard Kohout - Dr. Richard Bettelheim, żyd

Jiří Lír - Strauss, agent krematorium

Dimitri Rafalský Fenek, pracownik krematorium morfinista

Václav Kotva - Josífek Zajíc, pracownik krematorium

Jan Vlček - Vrána, portier

Václav Halama - Pelikán, pracownik krematorium

Jiří Hálek - Ramiarz Holý

Míla Myslíková - Kobieta w kapeluszu

Vladimír Menšík - mąż kobiety w kapeluszu

Vladimír Menšík jako Mąż kobiety w kapeluszu

Jiří Menzel - Dvořák, nowy pracownik krematorium

Václav Štekl - Muzyk / Sędzia bokserski / Właściciel panoptikum

Nataša Gollová - Madam w salonie masażu

Jindřich Narenta - Nazista w smokingu

Marie Rosůlková - żona domagająca się trumny

Jan Řeřicha - chłopak różanolicej dziewczyny

Carmen Mayerová - Lišková, sprzątaczka

Carmen Mayerová jako Lišková, sprzątaczka

Libuše Pešková - Podzimková, sprzątaczka

Libuše Pešková jako Podzimková, sprzątaczka

Věra Vlčková - Dziewczyna lekkich obyczajów

Věra Vlčková jako Dziewczyna lekkich obyczajów

Růžena Vlčková - Anežka, gospodyni dr Bettelheima

Rudolf Iltis - Stein

Jan Kraus - Vojtěch Prachař

Jan Kraus jako Vojtěch Prachař

Alfréd Růžička - żydowski kantor

František Kubíček - pracownik krematorium Beran

Jiří Kaftan - młody mężczyzna przy wannie

Karel Hovorka - stary mężczyzna

Josef Střecha - Jan, syn Bettelheimów

Erich Fichtner - kierownik krematorium / nawoływacz w panoptikum

Jiřina Bílá - Prachařová

Pavla Břínková - członkini damskiej orkiestry

Zuzana Rumlová - masażystka / zabita kobieta w panoptikum

Jiřina Jandová - przewodniczka starej kobiety

Jiřina Jandová jako Przewodniczka starej kobiety

Helena Kotoučová - Lešetínská

Theodor Kunst - emerytowany muzyk

Josef Kemr - pracownik krematorium morfinista Fenek (głos)

[10.06.2026, Toruń]

FILMY (68) GRUBY - SERIAL

 

Gruby – siedmioodcinkowy serial

Mariusz Kozłowski (Gruby)  i  Arkadiusz Bielawski  (Piotrek Maj)

Odcinek 2. - Szkoła

Reżyseria - Wojciech Fiwek

Scenariusz - Aleksander Minkowski, Wojciech Fiwek

Zdjęcia - Janusz Czecz

Scenografia - Zdzisław Kielanowski

Dekoracja wnętrz - Jerzy Górny

Muzyka - Piotr Marczewski

Obsada aktorska

Stanisław Milski - pan Józef, woźny w szkole; rola dubbingowana przez Zygmunta Zintla

Mariusz Kozłowski - Maciek Łazanek "Gruby"

Arkadiusz Bielawski - Piotrek Maj

Bogdan Kowalczyk - Witek Kowal

Andrzej Bielski - złodziej

Adolf Chronicki - polonista Wąsowicz

Henryk Hunko - Miecio, konserwator w szkole

Tadeusz Kozłowski - kierownik szkoły

Zdzisław Kuźniar - Szulc, nauczyciel wf-u

Katarzyna Łaniewska - Zofia Łazanek, matka "Grubego"

Ryszard Michalak - złodziej

Kazimierz Ostrowicz - Franciszek Kozioł

Tadeusz Schmidt - Stefan Łazanek, ojciec "Grubego"

Tadeusz Skorulski - Czerny, kapitan milicji

Marek Bielski - Anioł

Marek Dudek - Jacek, kolega Maćka

Małgorzata Durka - Wanda Flukowska

Michał Osiecki - Bubałło

Ryszard Pietrzak - Władek Starkiewicz

Dorota Skikiewicz - Basia Osiecka

Cezary Zieliński - Drozdowicz

Bohaterami filmowej opowieści są uczniowie siódmej klasy, rozpoczynający właśnie naukę w nowo otwartej szkole w małym miasteczku na Ziemiach Odzyskanych, tuż po zakończeniu wojny. Niełatwy proces asymilacji osadników, przybywających w 1946 r. na Dolny Śląsk, echa wojenne: akcje dywersyjne Werwolfu, działania szabrowników - stanowią tło dla rozgrywających się na pierwszym planie przygód.

Akcja filmu oparta jest na wspomnieniach scenarzysty, pisarza Aleksandra Minkowskiego.

[02.06.2026, Toruń]

FILMY (67) AZYL - ROMAN ZAŁUSKI

 

AZYL

Rok produkcji: 1978

Premiera: 1978. 09. 25

Gatunek:

Film psychologiczny, Film obyczajowy

Lokacje: Karwica Mazurska (stacja kolejowa), leśniczówka nad Jeziorem Nidzkim, budynek Nadleśnictwa Spychowo przy ul .Mazurskiej 3.

Marek Frąckowiak 

Opowieść o byłym żołnierzu AK, który osiedla się w odległej leśniczówce na Mazurach z nadzieją na znalezienie spokoju i zapomnienie bolesnej przeszłości.

Rok 1946. Do miasteczka położonego wśród mazurskich lasów przybywa nowy leśniczy - Bogdan, były żołnierz AK. Natrafia na nieufność zarówno miejscowej władzy, jak i autochtonów. Wokół grasują bandyci. Bogdan jest wobec nich bezsilny, bo nie przydzielono mu broni. Spotyka Irenę, swą byłą dziewczynę, teraz żonę miejscowego notabla. Ich uczucia nie wygasły. Po pewnym czasie Irena zrywa z Bogdanem, choć spodziewa się jego dziecka. Bogdan zdobywa stopniowo uznanie. Otrzymuje dubeltówkę, odpiera atak bandytów na leśniczówkę, ale w czasie strzelaniny ginie jego matka.

Reżyseria - Roman Załuski

Scenariusz - Roman Załuski

Zdjęcia - Janusz Pawłowski

Zofia Rysiówna

Obsada aktorska

Marek Frąckowiak - Bogdan Piotrowski

Zofia Rysiówna - matka Bogdana

Ewa Lemańska - Irena Wawrzyniakowa, miłość Piotrowskiego

Maria Kaniewska - Kozłowska

Zofia Bajuk - Błędkowa

Wacław Kowalski - leśniczy Hryncewicz

Jerzy Łapiński - szabrownik Błędek

Zygmunt Malawski - Krupowicz, nadleśniczy w Momajnach

Stanisław Michalski - nowy komendant posterunku w Momajnach

Stanisław Niwiński - Władysław Wawrzyniak, mąż Ireny, naczelnik zarządu lasów

Wirgiliusz Gryń - komendant posterunku w Momajnach

Andrzej Krasicki - Kępny, gość u Wawrzyniaków

Witold Pyrkosz - szabrownik Ignac Żera

Franciszek Trzeciak - plutonowy

Adolf Chronicki - Kozłowski

Ferdynand Matysik - protokołujący porucznik

Ryszard Ronczewski - mężczyzna w szynelu

[29.10.2025, Toruń]

FILMY (66) ZARAZA - ROMAN ZAŁUSKI

 

ZARAZA

Rok produkcji: 1971

Premiera: 1972. 04. 07

Lokacje: Wrocław (Pogotowie Ratunkowe na ul. Traugutta, Wyższe Seminarium Duchowne na Ostrowie Tumskim, Most Grunwaldzki, Most Zwierzyniecki, ulica Piłsudskiego, Norwida, Mazowiecka, Świdnicka, Ślężna, Karkonoska, Grabiszyńska, lotnisko Strachowice, Plac Kościuszki, ulica Na Ostanim Groszu - wówczas niezabudowane lotnisko na Gądowie Małym, skrzyżowanie ulic Strzegomskiej i Komorowskiej na Nowym Dworze, Dworzec Główny, autostrada A-4), Szczodre k. Wrocławia (pałac - filmowy szpital zakaźny).

Janusz Bukowski 

Film zainspirowany wydarzeniami z okresu epidemii czarnej ospy obraz przeżyć mieszkańców Wrocławia i heroicznych wysiłków służby zdrowia stanowi tło, na którym w obliczu śmiertelnego niebezpieczeństwa - ujawniają się prawdziwe charaktery ludzi. Głównym bohaterem jest lekarz Adam Rawicz, który pierwszy rozpoznaje chorobę, a następnie z ogromnym poświęceniem pracuje nad jej zwalczeniem. Mnożą się wypadki śmiertelne, konieczne jest stworzenie izolatorium, umierają także lekarze... Kiedy po kilku tygodniach epidemia ustępuje, wśród odznaczonych nie ma Rawicza i jego zwierzchnika Wilkonia.

Autorzy filmu nie silą się na tworzenie sensacji i chociaż w fabule przedstawiono także niedogodności związanej z prowadzeniem akcji ratunkowej oraz niestety typową sytuację, w której wśród dekorowanych nie ma najważniejszych i najbardziej oddanych walce z zarazą, to generalnie film jest wiarygodny.

Świetne role moich ulubionych aktorów: Tadeusza Borowskiego i Janusza Bukowskiego.

Joanna Jędryka i Tadeusz Borowski

Reżyseria - Roman Załuski

Scenariusz - Jerzy Ambroziewicz, Roman Załuski

Zdjęcia - Janusz Pawłowski

Muzyka - Alina Piechowska

Obsada aktorska

Tadeusz Borowski - doktor Adam Rawicz z Sanepidu

Janusz Bukowski - doktor Bielski z pogotowia

Stanisław Michalski - Wilkoń, dyrektor stacji sanitarno-epidemiologicznej

Maciej Rayzacher - doktor Stanisław Olczak, kierownik izolatorium

Iga Mayr - doktor Konopacka

Jolanta Wanat - Ewa

Bogusz Bilewski - Władek, kierowca sanitarki

Eliasz Kuziemski - dyrektor szpitala zakaźnego

Ferdynand Matysik - docent

Igor Przegrodzki - kierownik wydziału zdrowia

Bolesław Abart - nowy kierownik izolatorium

Jerzy Block - chory skierowany do Wilkonia

Zygmunt Bielawski - pilot samolotu z Warszawy

Halina Buyno - Danko, matka zmarłej pielęgniarki

Adolf Chronicki - minister

Władysław Dewoyno lekarz w szpitalu zakaźnym

Wirgiliusz Gryń - traktorzysta

Zuzanna Helska - pielęgniarka w szpitalu zakaźnym

Joanna Jędryka - żona doktor Olczaka

Ryszard Kotys - portier na pogotowiu ratunkowym

Mieczysław Łoza - taksówkarz

Stanisław Michalik - doktor Jacek Szemiot, pierwszy chory

Jerzy Moes - dziennikarz w tv rozmawiający z Konopacką

Ludomir Olszewski - turysta w okularach przeciwsłonecznych

Kazimierz Ostrowicz - "znajomy" Marii Kwiatek

Maria Zbyszewska - kobieta w izolatorium

Henryk Hunko - uciekinier ze szpitala zakaźnego

Zdzisław Kuźniar - pracownik zakładu pogrzebowego

Andrzej Mrozek - kolega Rawicza w dyskotece; nie występuje w napisach

Jerzy Zygmunt Nowak - mężczyzna na postoju taksówek

[30.09.2025, Toruń]

FILMY (65) DANCING W KWATERZE HITLERA

 

Rok produkcji: 1968

Premiera: 1971. 02. 12

Lokacje: m.in. Wilczy Szaniec k. Kętrzyna.

Maja Wodecka i Olgierd Łukaszewicz

Podczas wakacji na Mazurach krzyżują się drogi trojga ludzi: wartościowego chłopca, cynicznej dziewczyny i turysty z RFN, który jako więzień pracował przy budowie kwatery Hitlera w Kętrzynie. Dwudziestokilkuletni Waldek wraca do miejsca, w którym przed dwoma laty przeżył swą pierwszą wielką miłość. Ale Anka zainteresowała się przystojnym właścicielem białego mercedesa, byłym więźniem, który w czasie wojny pracował tu przy budowie kwatery Hitlera. Waldek nie potrafi jednak zapomnieć dziewczyny.

Andrzej Łapicki i Maja Wodecka

Interesujący psychologiczny film ilustrujący postawę młodzieży lat sześćdziesiątych ubiegłego wobec ostatniej wojny światowej. Na tym tle pojawia się ciekawy wątek miłosny Waldka (świetnie grany przez Olgierda Łukaszewicza) i Anki – ślicznej Mai Wodeckiej. Na szczególną uwagę zasługuje też gra aktorska Andrzeja Łapickiego i niezrównanego w roli przewodnika Zdzisława Maklakiewicza. Reżyser wprowadził do swego filmu interesujące elementy formalne – powtórzenia oraz ciekawe są też zdjęcia przedstawiających uczestników wycieczek.

Andrzej Łapicki i Zdzisław Maklakiewicz

Reżyseria - Jan Batory

Scenariusz - Andrzej Brycht, Jan Batory

Dialogi - Andrzej Brycht, Jan Batory

Zdjęcia - Witold Sobociński

Muzyka - Wojciech Kilar

Obsada aktorska

Maja Wodecka - Anka

Andrzej Łapicki - niemiecki turysta

Olgierd Łukaszewicz - Waldek

Krystyna Bittenek - Marta

Aldona Pawłowska - babcia Waldka

Anna Wesołowska - matka Waldka

Maciej Damięcki - Maciej, kolega Anki

Michał Danecki - kombatant

Jerzy Kaczmarek - motocyklista Jerzy

Marian Łącz - turysta w hotelu

Zdzisław Maklakiewicz - przewodnik

Aleksander Sewruk - kombatant

Witold Skaruch - przewodnik w okularach

Jerzy Walczak - saper bez ręki

Leonard Andrzejewski - kelner

Wanda Chloupek - kobieta w kolejce

Zofia Czerwińska - turystka w hotelu

Helena Dąbrowska - recepcjonistka w hotelu

Władysław Badowski - mężczyzna w kolejce

Jacek Domański - Andrzej, kolega Anki

Jerzy Grałek - Jerzy, kolega Anki

Jerzy Januszewicz - kelner

Magdalena Kusińska - kobieta w kolejce

Barbara Lanton - kobieta w kolejce

Andrzej Skubisz - mężczyzna w kolejce

Bronisław Surmiak - kelner

Eugenia Śnieżko-Szafnaglowa - kobieta w kolejce

Lubomira Tarapacka - kobieta w kolejce

Jan Rutkiewicz - chłop pokazujący drogę Niemcowi

Maja Wodecka i Olgierd Łukaszewicz

[13.09.2025, Toruń]

FILMY (64) POŻEGNANIA - WOJCIECH JERZY HAS

 

POŻEGNANIA

Rok produkcji: 1958

Premiera: 1958. 10. 13

Maria Wachowiak i Tadeusz Janczar

Lokacje: Warszawa (Ogród Saski), Podkowa Leśna (stacja kolejowa , kawiarnia "Scarlett", tory Warszawskiej Kolei Dojazdowej).

Gustaw Holoubek i Maria Wachowiak

[opis według https://www.filmpolski.pl]

Wydane w 1948 roku "Pożegnania", podobnie jak pisarski debiut Stanisława Dygata "Jezioro Bodeńskie" krytyka zaliczyła do nurtu tzw. rozrachunków inteligenckich. Pod względem stylistycznym obie książki są bliźniaczo podobne. Realizm sąsiaduje w nich z groteską i pełnym ironii humorem. Główni bohaterowie wywodzą się z przedwojennego środowiska mieszczańsko-inteligenckiego, czasami skoligaconego z arystokracją, sportretowanego jako bastion skostniałego konserwatyzmu. Ich wspólną cechą jest chęć wyrwania się z gorsetu konwenansów. Marzą o niezwykłych przeżyciach, o życiu "prawdziwym", przybierają buntownicze pozy, uprawiają przekorną psychologiczną grę z otoczeniem. Nie stać ich jednak na realizację swych zamierzeń. Tak naprawdę są wewnętrznie zbyt słabi i wygodni. Bardziej przypominają bystre, lecz rozkapryszone dzieci niż autentycznych nonkonformistów. "Pożegnania" Wojciecha Jerzego Hasa znakomicie oddają ducha Dygatowskiego oryginału. Reżyserowi udało się znaleźć obrazowe ekwiwalenty dla liryczno-refleksyjnej prozy autora "Disneylandu". Nie tylko wiarygodnie ukazał pełne niuansów i niedopowiedzeń psychologiczne podłoże zachowań bohaterów, lecz także zachował ironiczno-groteskową "otoczkę" ich poczynań. Zauważyła to od razu krytyka, pisząc, że Hasowskie "Pożegnania" mają tzw. atmosferę i nieuchwytny klimat. Z aktorów chwalono zwłaszcza debiutantkę Maję Wachowiak, podówczas jeszcze studentkę stołecznej PWST, w roli chimerycznej Lidki. Sprzeczne recenzje zebrał bardziej doświadczony Tadeusz Janczar, ale też jego Paweł to bohater znacznie bardziej skomplikowany wewnętrznie, raz drażniący, raz zagubiony, nie bardzo wiedzący, czego naprawdę chce. Trzonem fabuły "Pożegnań" są losy niespełnionej miłości Pawła - młodego chłopaka z zamożnej rodziny i Lidki - fordanserki "z zasadami". Po raz pierwszy spotkają się w nocnym klubie. Wybierając się do tak podejrzanego miejsca Paweł pragnie wyrazić swój bunt przeciw mieszczańskiej obyczajowości W lokalu poznaje atrakcyjną, lecz rozgoryczoną życiem tancerkę. Młodzi przypadają sobie do gustu na tyle, że wspólnie wyjeżdżają za miasto. Ich romans jest jednak krótkotrwały i platoniczny. Na awanse Lidki Paweł odpowiada, że chodziło mu tylko o to, by wyrwać ją ze złego towarzystwa. Zresztą wspólną idyllę szybko przerywa interwencja ojca chłopaka i wojna. Spotykają się po latach, kiedy Paweł zwolniony został z obozu koncentracyjnego. Lidka tymczasem wyszła za mąż za hrabiego Mirka, kuzyna Pawła. Uczucie Lidki i Pawła przetrwało próbę czasu, toteż pozostaje ona w Podkowie Leśnej, godząc się z ucieczką męża przed zbliżającym się frontem.

[Wojciech Jerzy Has to jeden z najwybitniejszych powojennych polskich reżyserów, jeden z twórców Polskiej Szkoły Filmowej. W jego filmach jedną z kluczowych ról odgrywa scenografia, charakteryzacja i zdjęcia. W „Pożegnaniach” dochodzi do tego muzyka Lucjana Kaszyckiego kultowa piosenka „ Pamiętasz była jesień” śpiewana przez Sławę Przybylską. Motyw tej melodii doskonale wpisuje się w scenariusz filmu.]

Maria Wachowiak i Tadeusz Janczar

Reżyseria - Wojciech Jerzy Has

Scenariusz - Stanisław Dygat, Wojciech Jerzy Has

Zdjęcia - Mieczysław Jahoda

Scenografia - Roman Wołyniec

Dekoracja wnętrz - Leonard Mokicz

Kostiumy - Janusz Krasowski, Wiesława Chojkowska

Muzyka - Lucjan Kaszycki

Charakteryzacja - Zdzisław Papierz

Obsada aktorska

Maria Wachowiak - Lidka

Tadeusz Janczar - Paweł

Gustaw Holoubek - Mirek, siostrzeniec hrabiny Róży

Stanisław Jaworski - doktor Janowski, gość hrabiny Róży

Stanisław Milski - profesor - sprzedawca na stacji

Zdzisław Mrożewski - ojciec Pawła

Irena Netto - właścicielka pensjonatu "Quo Vadis"

Józef Pieracki - profesor Michniewicz

Irena Starkówna - hrabina Róża

Helena Sokołowska - Waleria Siekierzyńska, ciotka Pawła

Hanna Skarżanka - Maryna, szwagierka hrabiny Róży

Jarema Stępowski - kelner w restauracji w Podkowie Leśnej

Saturnin Żórawski - Feliks, lokaj hrabiny Róży;

Marian Beczkowski - pikolak; nie występuje w napisach

Seweryn Butrym - oficer niemiecki w lokalu Feliksa

Kazimierz Fabisiak - mężczyzna przy barze

Teresa Gawlikowska - fordanserka

Bogumił Kobiela - hrabia Tolo

Józef Kondrat - "mistrz" w lokalu

Jadwiga Kuryluk - gość hrabiny Róży

Włodzimierz Kwaskowski - majster Grzebiński remontujący lokaj Feliksa

Anna Łubieńska - piosenkarka w nocnym lokalu

Bronisław Pawlik - polski żołnierz

Adam Pawlikowski - oficer niemiecki w lokalu Feliksa

Bolesław Płotnicki - kolejarz

Edward Radulski - barman

Wojciech Rajewski - gość hrabiny Róży

Krystyna Sienkiewicz - prostytutka z papierosem

Witold Skaruch - skrzypek w lokalu Feliksa

Natalia Szymańska - kobieta wynajmująca pokój Pawłowi

Lena Wilczyńska - Celina, gość hrabiny Róży

Hanna Tycówna - tancerka w lokalu

[02.09.2025, Toruń]

FILMY (63) PIERWSZY DZIEŃ WOLNOŚCI - ALEKSANDER FORD

 

Rok produkcji - 1964

Premiera - 1964. 12. 21

Lokacje: Bystrzyca Kłodzka (willa przy ul. Sienkiewicza 5, kościół Świętego Michała Archanioła, ratusz, schody łączące ulice Kościelna i Przyjaciół), Kłodzko (most Świętego Jana).

Tadeusz Łomnicki 

Film został oparty na sztuce Leona Kruczkowskiego i stanowi pogłębione studium psychologiczne - postawy moralne,jakie wykazuje grupa polskich oficerów wyzwolonych z oflagu w zestawieniu z postawą niemieckiego lekarza i jego córek, którzy pozostali w miasteczku i stukają się z nową, powojenną rzeczywistością.

Lekarz niemiecki, doktor Rhode, pozostał wraz z trzema córkami, Ingą, Luzzi i Lorchen, w rodzinnym miasteczku. Zjawia się tu grupa polskich oficerów, wyzwolonych z niemieckiego oflagu. Inga została zgwałcona przez mężczyzn wracających z przymusowych robót w Niemczech. Jan, jeden z oficerów, staje w jej obronie przed tymi, którzy chcą korzystać z "prawa zwycięzców". W miasteczku zjawia się także Otto, narzeczony Ingi, wraz z oddziałem SS. W czasie krwawej walki ginie Otto, a Jan zmuszony jest zabić Ingę, pomagającą hitlerowcom.

Tadeusz Fijewski i Beata Tyszkiewicz

Reżyseria - Aleksander Ford

Scenariusz - Bohdan Czeszko

Zdjęcia - Tadeusz Wieżan

Scenografia - Tadeusz Wybult

Muzyka - Kazimierz Serocki

Tadeusz Łomnicki i Beata Tyszkiewicz

Obsada aktorska

Beata Tyszkiewicz - Inga Rhode

Tadeusz Łomnicki - porucznik Jan

Tadeusz Fijewski - doktor Rhode, ojciec Ingi, Luzzi i Lorchen

Ryszard Barycz - Michał

Krzysztof Chamiec - Hieronim

Roman Kłosowski - Karol

Mieczysław Stoor - Paweł

Elżbieta Czyżewska - Luzzi Rhode, siostra Ingi

Mieczysław Kalenik - Otto

Zdzisław Leśniak - Anzelm

Mieczysław Milecki - oficer w oflagu

Michaił Pugowkin - Grigorij, adiutant pułkownika Dawidowa

Kazimierz Rudzki - podpułkownik Ostrowski

Wsiewołod Sanajew - pułkownik Dawidow

Stefan Friedmann - "Tygrys"

Cezary Julski - gwałciciel Ingi

Aldona Jaworska - Lorchen Rhode, siostra Ingi

Zdzisław Karczewski - oficer w oflagu

Tadeusz Kosudarski - żołnierz niemiecki

[29.08.2025, Toruń]

FILMY (62) WITOLD LESZCZYŃSKI - ŻYWOT MATEUSZA

ŻYWOT MATEUSZA

Rok produkcji:

1967

Premiera:

1968. 02. 16

Lokacje: wieś Gawrych Ruda nad jeziorem Wigry (młyn), Jezioro Wigry.

Franciszek Pieczka i Anna Milewska

Film ten jest poetycką przypowieścią, łączącą w sobie proste motywy fabularne z elementami bajki i baśni. "Żywot Mateusza" jest adaptacją znanej u nas powieści norweskiego pisarza Tarjei Vesaasa "Ptaki". W niektórych momentach fabuła powieści została zmieniona, wiele opuszczono, to jednak, co pozostało, utrzymane jest w nastroju książki Vesaasa - trochę tajemniczym, pełnym niedopowiedzeń. Bohaterem jest Mateusz - człowiek nadwrażliwy, o duszy dziecka, przez otoczenie uznawany za półgłówka, żyjący w harmonii z otaczającą go przyrodą. Razem z siostrą Olgą zamieszkuje samotną chatę wśród lasów i jezior - gdzieś na północy Europy. Gdzieś to znaczy wszędzie, gdzie na brzegach jezior stoją stare sosnowe lasy i rosną brzozy. Tę niekonkretność miejsca należy uznać za zabieg zamierzony - reżyser bowiem chciał uniknąć imitowania norweskich realiów. Spokojne, niemal sielankowe życie Mateusza ma jednak zostać przerwane - coś ma się wydarzyć. Otaczająca go przyroda ostrzega o zbliżającym się nieszczęściu - jego przyjaciel "wielki ptak" zostaje zastrzelony, drzewo noszące jego imię powala piorun, nawiedzają go senne koszmary. Olga odnajduje w końcu "swojego" mężczyznę i sprowadza go do chaty nad jeziorem. Mateusz w domu siostry czuje się coraz bardziej zbędny, przeczuwa zbliżające się osamotnienie, którego zawsze się obawiał. Postanawia rozstać się ze światem ludzi, do którego nigdy nie należał. Wybiera śmierć samobójczą, jako ucieczkę przed grożącą mu samotnością. "Żywot Mateusza" był debiutem reżyserskim Witolda Leszczyńskiego, jego pracą dyplomową w PWSTiF w Łodzi. Otrzymał za niego wiele nagród, m.in. Grand Prix na Międzynarodowym Festiwalu Filmów Młodzieżowych w Cannes, Grand Prix na MFF w Valladolid i nagrodę dla najlepszego filmu na festiwalu w Colombo. [PAT]

To fascynujący film zawierający piękne, genialne zdjęcia, wspaniałą muzykę Corellego, wyśmienita grę aktorską – szczególnie odtwórcy głównej roli – Franciszka Pieczki. Tematyka poetycka zbliżona do innej produkcji Leszczyńskiego - Siekierezady”

Anna Milewska

Reżyseria - Witold Leszczyński

Scenariusz - Witold Leszczyński, Wojciech Solarz -

Zdjęcia - Andrzej Kostenko

Franciszek Pieczka 

Obsada aktorska

Franciszek Pieczka - Matis

Anna Milewska - Olga

Wirgiliusz Gryń - Jan

Aleksander Fogiel - Gospodarz

Hanna Skarżanka - Gospodyni

Małgorzata Braunek - Anna

Maria Janiec - Ewa

Elżbieta Nowacka - dziewczyna

Kazimierz Borowiec - chłopak

Aleksander Iwaniec - myśliwy

Witold Leszczyński - mężczyzna w zagranicznym samochodzie

Joanna Szczerbic – postać dziewczyny

[23.07.2025, Toruń]