Johannes Vermeer - Dziewczyna z perłą

Johannes Vermeer  -  Dziewczyna z perłą

CHMURKA I WICHEREK

...życie tutaj jest także fikcją, choć nie zawsze...

Down with the fascists Trump and Netanyahu!

07 stycznia 2024

KARTKA Z KALENDARZA - 07.01.2024

 

Kartka z kalendarza na dzień 7 stycznia 2024 roku

Niedziela

Imieniny dzisiaj obchodzą: Julian, Kryspin, Lucjan oraz Chociesław, Izydor, Kanut, Łucjan, Mateusz, Nicetas, Rajmund, Rajmunda, Rajnold, Teodor, Walenty, Walentyn, Wirginia


Przysłowia na dziś:

Jeśli w styczniu deszcze leją nie ciesz sie wielką nadzieją”

Po styczniu jasnym i białym będą w lato upały”

Słońce

Świt: 07:00

Wsch. Sł.: 07:40

Zenit: 11:42

Zach. Sł.: 15:43

Zmierzch: 16:23

Dzień jest dłuższy od najkrótszego o 14 minut i 36 sekund


Cytat dnia:

Mali ludzie czerpią olbrzymią radość z błędów i gaf

popełnianych przez ludzi wielkich

Artur Schopenhauer


7 stycznia 1819 roku urodziła się w Warszawie Maria Wodzińska – malarka. [zm. 7 grudnia 1896 roku w Kłóbce]



Poniżej obraz Marii Wodzińskiej „Portret damy w czarnym kapeluszu”.



[07.01.2024, Toruń]

05 stycznia 2024

ZAPISKI Z CZASÓW BEZPRAWIA (14 / 1001) PAŃSTWO BEZPRAWIA. SŁABOŚĆ.

 

14 / 1001.

Zastanawiałem jaki podtytuł dodać do swoich zapisków i wyszło na to, że rzeczownikowy epitet „bezprawie” będzie najsłuszniejszy. To bezprawie nie jest oczywiście efektem rządów koalicji, a pozostałością czy skutkiem działań poprzednich rządów, prezesa i wielkiego intryganta ziobry, którego, jak słyszę, właśnie dopadła kara boska. Moje stanowisko w tym całych chaosie jest takie, że z gówniarstwem należy walczyć siłą, nie argumentami, bo cała ta pisowska patologia odporna jest na argumenty. Okazuje się, że patologia dotyczy też części sędziów, którym pisiarstwo dało stołki. Pewnie wielu / wiele z nas spotkało się w swoim życiu z taką opinią, że jeżeli syn albo córka stoją przed wyborem kierunku studiów, to rada rodziców bywa w takim wypadku taka: idź na prawnika lub lekarza. No i mamy tego skutki – przyłębska czy manowska – przykłady postaci dogłębnie skorumpowanych politycznie. Doszło do tego, że godnym szacunku jest przysłowiowy pijaczek spod budki z piwem, aniżeli te dwie panie i wielu innych sędziów, prokuratorów i policjantów, którzy nie mają za grosz honoru.

Jakkolwiek postać obecnego marszałka sejmu oceniana jest przeze mnie pozytywnie, to jednak zarzucam mu brak stanowczości w kwestii tych dwóch przestępców skazanych prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie. Panie marszałku – to mało wygaszenie mandatu tym kanaliom. Winien pan na koszt obu panów zamówić taksówkę, ot choćby do więzienia w Białołęce. W jaki sposób potraktował pan wszystkich innych ludzi, którzy mieli wyroki prawomocne? Pies z kulawą nogą nie zainteresował się tymi pospolitymi przestępcami – skutkiem prawomocnego wyroku – odsiadka. Pisiory przychodziły o szóstej rano… co na to pan marszałek? Oj, nieładnie. Taki brak niezdecydowania jedynie pisowską mafię rozzuchwala. A może się skończyć na tym, że pisowski „niesąd” ogłosi nieważność wyborów… co wtedy?

15 / 1002.

Niestety z powodów zdrowotnych mam problemy z pisaniem postów i w ogóle z korzystaniem z Internetu, stąd moja słabsza aktywność, a chciałbym dotrwać choćby do czerwca… miejmy nadzieję


[05.01.2024, Toruń]

03 stycznia 2024

JĘDRZEJ KITOWICZ - OPIS OBYCZAJÓW I ZWYCZAJÓW [...] ROZDZIAŁ 3 §. 6. FRANCISZKANI

 

Klasztor Franciszkanów w Kłodzku

§. 6.

F r a n c i s z k a n i

[pisownia oryginalna]

Co do reguły i obyczajności, są takimi, jakimi dawniéj byli; odmianę uczynili w sukni i w twarzy: na początku albowiem panowania Augusta III. zażywali koloru ciemno popielatego i nosili małe bródki; na końcu wzięli kolor wcale czarny i całą brodę gołą. Są ludzie uczeni i pobożni, lubo zaś są ex ordine medicantium; [porządek medyczny] przy niektórych jednak klasztorach, mają wioski funduszowe; bardzo wielu idzie na kapelanów do dworów i na wikaryaty, czyli kommendarstwa do kościołów parochialnych. Biorą ich do takich usług duchownych chętniéj panowie i świeccy księża, niż Reformatów, lub Bernardynów, z przyczyny, iż mogą bawić na jedném miejscu bez odmiany, i dłużéj, owszem i po lat kilkanaście, gdy się dobrze sprawują; gdy przeciwnie Reformaccy, kapelani, często się odmieniać muszą; a

Bernardyni, choć także długo być mogą na jedném miejscu, ale z przyczyny kroju ich odzieży, nie są tak zdatni do jazdy konnéj na plebaniach do chorego, często się zdarzającéj, jak Franciszkanie.

Franciszkański prowincyał ma swoich kapelanów rękodajnych, w każdym klasztorze podług liczności zgromadzenia, po trzech, po dwóch, po jednemu, którzy z swoich pensyi kapelańskich, muszą prowincyałowi płacić na rok od osoby po 200 złt.


[03.01.2024, Toruń]

01 stycznia 2024

KARTKA Z KALENDARZA - 01.01.2024

 

Kartka z kalendarza na dzień 1 stycznia 2024 roku

Poniedziałek


Imieniny dzisiaj obchodzą: Mieczysław, Mieczysława, Mieszko oraz Eufrozyna, Fulgencjusz, Fulgenty, Józef, Konkordiusz, Maria, Masław, Miecisław, Miesław, Mojsław, Odylon, Odys, Odyseusz, Walenty, Walentyn, Wilhelm, Wincenty


Przysłowia na dziś:

Na Nowy Rok przybywa dnia na barani skok”

Na szczęście, na zdrowie, na ten Nowy Rok, aby Was nie bolała głowa ani bok”

Gdy na Nowy Rok plucha, ze żniwem też będzie pokuta”

Nowy rok jaki, cały rok taki”

Gdy w Nowy Rok skwar i upał, baran wilka będzie chrupał”

Rok Nowy pogodny, zbiór będzie dorodny”

Gdy Nowy Rok mglisty, zjedzą kapustę glisty”

Jak Nowy Rok jasny i chłodny, będzie roczek pogodny i płodny”

Jaką pogodę Nowy Rok oznaczy, taką i w sierpniu Pan Bóg uraczy”

Słońce

Świt: 07:01

Wsch. Sł.: 07:42

Zenit: 11:39

Zach. Sł.: 15:36

Zmierzch: 16:17


Cytat dnia:

Codzienną pracą twoją możesz wszys­tko dob­re na tym świecie zep­suć i wszys­tko złe naprawić” - Maria Dąbrowska


13 czerwca 1850, Wasylówka

1 stycznia 1920 roku w Nałęczowie zmarł Kazimierz Gliński - poeta, dramaturg i powieściopisarz. [ur. 13 czerwca 1850 roku w Wasylówce]



Poniżej wiersz poety „W Kaźmierzu nad Wisłą”.


W KAŹMIERZU NAD WISŁĄ

Zieleń! zieleń! Wszystkie strony

Wziął w objęcia las zielony —

Od podnóża

Płyną wzgórza.

Czasem jasność słońca skradną

I skalistem błysną czołem...

Nagle przerwą się, rozpadną,

Pójdą w ciemną dal rozdołem,

A w rozdole twemu oku

Błyśnie srebrna nić potoku.


Płynie wartkim, szybkim biegiem,

Muska kwiaty ponad brzegiem —

Traw szpalerem,

Płynie z szmerem,

Więzi stopy wzgórz pierścieniem,

I okryta lasem — ginie.

Płynie wzrok twój za strumieniem,

Myśl na falach marzeń płynie,

Budzi życie przeminięte,

Wśród tej ciszy wzgórz zaklęte.


Poza miastem dąb wiekowy

Współrówieśnik kaźmierzowy,

Olbrzym stary

Wzniósł konary


Opalone od burz gromu —

Rdzeń mu wyssał czas szkaradny — —

W pień tam wejdziesz, jak do domu,

I postawisz stół biesiadny,

Z cieniów liści w drzewo wcięty,

Patrzy obraz Panny Świętej.


W szczerem polu cię powita

Granitowa grobu płyta.

Tam przechodzień

Rzuci codzień

Kwiatów wiązkę na grobowiec

I odczyta napis skryty,

Wzięci duszą za błękity

I zapyta Boga: »Powiedz —

Czemu mogił wciąż tak wiele,

Tak samotnych życie ściele?«


Słyszysz?... zabrzmiał dzwon kościoła

Komu dzwoni? kogo woła?

O lat trąca

Pół tysiąca

Długim jękiem kona w ciszy —

I myśl twoja w niebo wzięta

Śpiew chóralny mnichów słyszy —

Przypomina i pamięta,

Jaki gwar tu przed wiekami

Szedł polami i lasami.


Białą ścianą ruin błyska

Kaźmierzowy gmach zamczyska

Nad ruiną

Ptaki płyną —


Kto wie, co śpiewają ptaki?

Może z każdą nową wiosną,

Powietrznymi lecą szlaki,

Nucą dawną pieśń miłosną

O Kaźmierzu, o Esterce...

Wszędzie, zawsze — miłość, serce!


[01.01.2024, Toruń]

SZTUKA - MALARZE FIŃSCY

 

1. Akseli Gallen-Kallela (1865-1931)
Matka Lemminkäinena (1897)
Ateneumin Taidemuseo, Helsinki



W swojej uniwersalnej symbolice "Matka Lemminkäinena", studium matczynej miłości, jest być może najbardziej imponującym z obrazów Akseli Gallen-Kalleli opartych na Kalevali. Lemminkäinen, wielki wojownik i kobieciarz, nie żyje po próbie zabicia łabędzia Tuoneli w królestwie zmarłych. Jego matka przeciąga czarną rzekę w poszukiwaniu rozczłonkowanych kawałków syna i składa go z powrotem. Gallen-Kallela wykorzystał własną matkę jako model.



2. Helene Schjerfbeck (Finka, 1862-1946)

Tańczące buty (1882)

Kolekcja prywatna



"Tańczące buty" to jeden z najpopularniejszych obrazów Helene Schjerfbeck. Podobnie jak w przypadku innych jej ulubionych motywów.



3. Werner Holmberg (Fin, 1830-1860)

Droga w Häme (1860)

Ateneumin taidemuseo, Helsinki



Gustaf Werner Holmberg był fińskim malarzem pejzażystą. Jego kariera, choć krótka, przyczyniła się do rozwoju fińskiego malarstwa pejzażowego. Połączył tradycyjne techniki malarstwa krajobrazowego atelier z nowoczesnym pejzażem plenerowym.

Na obrazie powóz zaprzężony w konie jedzie po pofałdowanej wiejskiej drodze przez sosnowy las w Tavastii. Obraz przedstawia powóz od tyłu w upalny dzień. Drzewa i roślinność są namalowane z dokładnością, a perspektywa obrazu ze świeżych śladów kół w ziemi tworzy wrażenie ruchu. Można niemal poczuć zapach kurzu i sosnowych igieł pod kołami.



4. Gunnar Berndtson (Fin, 1854-1895)

Muzyka w studio (1878)

Ateneumin taidemuseo, Helsinki



Gunnar Fredrik Berndtson był fińskim malarzem znanym z dbałości o realistyczne szczegóły. Jego ojcem był Fredrik Berndtson, znany pisarz, dziennikarz i poeta. Rozpoczął studia wyższe w Instytucie Politechnicznym (obecnie Politechnika w Helsinkach).



5. Albert Edelfelt (Fin, 1854-1905)

Paryżanka (1883)

Muzeum Sztuki w Joensuu (Finlandia)



Edelfelt był jednym z pierwszych fińskich artystów, którzy osiągnęli międzynarodową sławę. Odniósł znaczący sukces w Paryżu, w tym złoty medal na Wystawie Powszechnej w Paryżu w 1889 roku. Na początku swojej kariery skupiał się na malarstwie historycznym. Malował również portrety wielu znanych osób, w tym Louisa Pasteura, Aino Ackté i rosyjskiej rodziny cesarskiej.



6. Albert Edelfelt

Chłopcy bawiący się na brzegu (1884)

Ateneumin Taidemuseo, Helsinki



Albert Edelfelt wyjechał na studia za granicę, najpierw do Antwerpii, a następnie w 1874 roku do Paryża, z wyraźnym zamiarem zostania malarzem scen historycznych. Pod koniec lat 70. XIX wieku jego ideały uległy jednak zmianie: zaprzyjaźnił się z Julesem Bastien-Lepage'em i stał się zwolennikiem realizmu plenerowego



7. Eero Järnefelt (Fin, 1863-1937)
Zbieracze jagód (Marjastajat) (1888)
Muzeum Sztuki w Tampere (Finlandia)



Urodzony w Wyborgu, jego ojciec był Finem, a matka pochodziła z rosyjskiej szlacheckiej rodziny Clodt von Jürgensburg, Järnefelt został wychowany w języku fińskim w czasach, gdy język szwedzki nadal cieszył się większym prestiżem. Urodzony jako Erik, zmienił swoje fińskie imię na Eero, podobnie jak jego kolega artysta Axel Gallén, który później przemianował się na Akseli Gallen-Kallela. Zanurzony w rosyjskiej literaturze i kulturze, studiował w akademii w Petersburgu pod okiem swojego wuja, a później podróżował do Włoch i Paryża z Gallenem.



8. Elin Danielson-Gambogi (Finka, 1861-1919)
Po śniadaniu (1890)
Kolekcja prywatna



Elin Danielson miała dziesięć lat, gdy jej ojciec, Karl Emil Danielson, popełnił samobójstwo, przygnębiony niepowodzeniem rodzinnego gospodarstwa. Jej matka, Rosa Amalia Gestrin, zachęcała ją do kontynuowania nauki, z finansową pomocą brata, który przez długi czas wspierał artystkę. W wieku piętnastu lat Danielson wstąpiła do Szkoły Rysunku Fińskiego Towarzystwa Artystycznego w Helsinkach, gdzie oprócz techniki rysunku i malarstwa, studiowała malowanie na porcelanie, szkolenie, które okazało się nieocenione, umożliwiając jej samodzielne utrzymanie. W 1880 roku uzyskała dyplom nauczyciela, uczęszczając na zajęcia do malarza Adolfa von Beckera, do którego prywatnej szkoły uczęszczało kilku młodych Finów, w tym Helene Schjerfbeck i Ellen Thesleff.



9. Pekka Halonen (Fin, 1865-1933)

Grający na kantele (1892)

Ateneumin Taidemuseo, Helsinki



Kantele to tradycyjny fiński i karelski szarpany instrument strunowy (chordofon) należący do południowo-wschodniobałtyckiej rodziny cytr pudełkowych znanych jako psalteria bałtycka wraz z estońskim kannelem, łotewskim koklesem, litewskim kanklesem i rosyjskim gusli.

Kantele ma charakterystyczny dźwięk przypominający dzwon. Fińskie kantele mają zazwyczaj strojenie diatoniczne, chociaż małe kantele z 5-15 strunami są często strojone w trybie z przerwami, bez siódemki i z najniższymi strunami dostrojonymi do czwartej poniżej toniki, jako dron. Gracze trzymają kantele na kolanach lub na małym stoliku. Istnieją dwie główne techniki gry, albo szarpanie strun palcami, albo uderzanie niezatrzymanych strun (czasami za pomocą zapałki). Małe kantele i kantele koncertowe mają różny, choć powiązany repertuar.


[01.01.2024, Toruń]

PROFESOR TUTKA (13) O DUMIE MĘSKIEJ


Mój dziesięcioletni synek — mówił mecenas — oglądając jakąś bardzo starą ilustrację, która przedstawiała kobiety demonstrujące przed parlamentem, spytał, czego one chciały? Odpowiedziałem: «walczyły o równouprawnienie kobiet z mężczyznami». Chłopiec bardzo się zdziwił, że o to trzeba było walczyć.

I starsi młodzieńcy od pańskiego synka — powiedział sędzia — nie zdają sobie sprawy z tych gorących walk, dyskusji, jakie my jeszcze pamiętamy. Jakieś echa tych walk znajdą w starej powieści, ale nawet się nad tym nie zastanawiają: kobieta zdobyła sobie prawa, jest to już rzecz tak naturalna, że nie wywołuje ani dyskusji, ani sprzeciwów, po prostu nie ma już tutaj interesującego zagadnienia.

Na to rejent:

Tak. Zgadzam się. Jednak pozostały śród mężczyzn wielowiekowe nałogi, opory, jakieś specjalnie męskie ambicje dawnego «pana i władcy». Oto taki przykład, który znam dobrze: kuzyn mój, młody poeta, ożenił się z poetką. Po zamążpójściu zwrócono na poetkę uwagę, sława jej rosła, a mąż pozostał w cieniu. Małżeństwo się rozeszło. Znam istotną przyczynę tego rozstania: męska ambicja mego kuzyna; żona jego nie może pisać lepiej.

Nie rozumiem pańskiego kuzyna — powiedział na to Profesor Tutka. Stałem raz nad rzeką i młoda panienka również stała nad rzeką. Zbliżyłem się do panienki, aby porozmawiać. Rozmowa była tak łatwa, szczera, bezpośrednia i nawet serdeczna, że już po paru godzinach mogłem panience powiedzieć, nie obrażając jej, «moje ty czarujące głupiątko!» Po czym spytałem, czy nie zechciałaby zostać moją żoną? Na co ona powiedziała «owszem». Po chwili spytała: «Czy umie pan puszczać kaczki?» Podniosłem płaski kamyk i rzuciłem go nad wodę. Kamyk odskoczył od powierzchni trzy razy. Zadowolony byłem z siebie, że tak mi się udało i że mogłem pokazać, co umiem. Wówczas ona wyszukała odpowiedni kamyk, przechyliła się trochę na bok, machnęła parę razy ręką, jakby próbując, i wreszcie rzuciła. Liczę głośno. Trzy, cztery, pięć, sześć, siedem. «O, aż siedem!» — powiedziałem z zachwytem.

Znów wzięła kamyk, rzuciła. «Jedenaście; coś fenomenalnego!» Do małżeństwa nie doszło, ale zapewniam panów, iż w tym rozstaniu żadnej roli nie odgrywała moja duma męska i to, że dziewczę puszczało kaczki lepiej ode mnie.


[01.01.2024, Toruń]


SŁOWNICZEK (236 - 250)

 

236) Abruzzy

najwyższa część Apenin, położona we Włoszech; Apenin Abruzyjski


237) abrys

dawniej: szkic, rysunek, projekt


238) ABS

[czyt. a-be-ES]

1. skrót od: Anti-Blockier-System - samochodowy system zapobiegający blokowaniu się kół w czasie hamowania;

2. termoplastyczne tworzywo sztuczne o dużej odporności na ścieranie;

3. potocznie:

a) wyćwiczone mięśnie brzucha; sześciopak, six-pack, kaloryfer;

b) trening mięśni brzucha


239) Absalom

biblijny syn króla Dawida (ok. 1000 - ok. 970 r. p.n.e.)


240) absces

otorbiony zbiornik ropy, często spowodowany zakażeniem bakteryjnym; ropień


241) abscysyna

hormon roślinny uczestniczący w procesach opadania liści i dojrzałych owoców, hamujący wzrost łodygi, tworzenie kwiatów, otwieranie się pąków i kiełkowanie nasion; kwas abscysynowy, dormina


242) absencja

nieobecność


243) absens carens

[czyt. absens karens] z łaciny: nieobecny traci; nieobecni nie mają racji


244) absenteista

człowiek uchylający się od wypełniania obowiązków społecznych


245) absenteizm

uchylanie się od wypełniania obowiązków społecznych, np. od uczestnictwa w wyborach, zebraniach


246) absmak

niesmak, abszmak;

1. odraza, wstręt, obrzydzenie;

2. przykry smak w ustach


247) absolucja

1. w prawie, przestarzale: uwolnienie od oskarżenia;

2. w religii: odpuszczenie grzechów; także formuła, za pomocą której udziela się rozgrzeszenia;

3. książkowo: wybaczenie


248) absolut

słuch absolutny

1. w filozofii: byt samoistny, niezależny, nieograniczony;

2. książkowo: wartość najwyższa


249) absolutność

1. niezależność od jakichkolwiek warunków; bezwzględność;

2. dawniej: samowładność, niepodleganie żadnej władzy


250) absolutny

1. całkowity, zupełny (np. absolutna cisza);

2. dotyczący absolutu, istniejący niezależnie i obiektywnie (np. prawda absolutna);

3. odnoszący się do absolutyzmu (np. władca absolutny)


[01.01.2024, Toruń]

31 grudnia 2023

ZAPISKI Z POSTDYKTATORSKICH CZASÓW (13 / 1000) KONIEC I POCZĄTEK

 

13/1000.

Rok 2023 właśnie się kończy. Nie podsumowuję go, nie miałem żadnych postanowień, dopadła mnie kolejna choroba, z której nie wyszedłem i tyle. No, może małe światełko w tunelu związane z wyborami – to wszystko.

Dla mnie przełom roku nic nie znaczy. Jest to tylko umowna przemiana starego w roku w nowe, zmiana daty. Czy można się cieszyć z tego, że każdego pierwszego stycznia przybywa nam lat? Nie sądzę. Kompletnie nie rozumiem tego podniecenia. Wiele się ostatnio mówiło i mówi o tym, aby nie świętować w sylwestra hałaśliwie, bo cały ten zgiełk szkodzi zwierzętom, nie tylko domowym. Cóż z tego, skoro i tak jest, i będzie hałaśliwie, bo są ludzie głusi na apele. Mało tego – z jednej strony w telewizjach pojawiają się głosy przeciw głośnym wybuchom petard, a te same telewizje pokazują owe wybuchy w poszczególnych krajach – czysta hipokryzja. Uważam, że nie powinno się wspierać przemysłu „petartowego”, tak jak nie powinno się wspierać przemysłu zbrojeniowego. W obu przypadkach efekty tej działalności gospodarczej są podobne, choć oczywiście ten petardowy przemysł to odmiana soft.

Obie moje suczki ciężko przechodzą tę kanonadę. Szczególnie dotyczy to Adelki, która chowa się gdzie bądź, aby słyszeć jak najmniej. Jedyną możliwością zmniejszającą jej cierpienie jest włączenie na cały głos odbiornika telewizyjnego.

W takich okolicznościach przyrody żegnam się ze starym rokiem i życzę wszystkim zdrowia i sukcesów w Nowym, 2024 Roku.


[31.12.2023, Toruń]

KARTKA Z KALENDARZA - 31.12.2023

 

Kartka z kalendarza na dzień 31 grudnia 2023 roku

Niedziela


Imieniny dzisiaj obchodzą: Melania, Sylwester, Sylwestra oraz Barbacjan, Donata, Katarzyna, Kolumba, Mariusz, Paulina, Saturnina, Sebastian, Tworzysław, Zotyk


Przysłowia na dziś:

Dzień Sylwestrowy pokaże czas lipcowy”

W noc Sylwestrową łagodnie, będzie kilka dni pogodnie”

Czy rok był suchy, czy było błoto, nigdy w Sylwestra nie będzie padało złoto”


Słońce

Świt: 07:02

Wsch. Sł.: 07:42

Zenit: 11:39

Zach. Sł.: 15:35

Zmierzch: 16:16


Cytat dnia:

Życie ma ty­le ko­lorów, ile pot­ra­fisz w nim dostrzec” - Małgorzata Stolarska


31 grudnia 1861 roku (lub 31 grudnia 1862) urodził się Włodzimierz Przerwa-Tetmajer - malarz i grafik, jeden z czołowych przedstawicieli okresu Młodej Polski. [zm. 26 grudnia 1923 roku w Krakowie]



Poniżej obraz Tetmajera „Wesele”.


[31.12.2023, Toruń]